Posts Tagged Δημήτρης Πικιώνης

Δημήτρης Πικιώνης: Ο θρήνος της Αττικής γης

…Η γη τούτη (η Αττική γη) κείτεται τώρα
ως το πριν όμορφο σώμα ενός θεϊκού πλάσματος
όπου κατατρώγει τις σάρκες του η αρρώστια.
Και αν είχε μιλιά- και έχει, αλλά δεν την ακούμε- θα έλεγε:
«Δείλαιοι και αμαθείς και βάρβαροι τι κάνετε; Τι αφανίζετε; Δεν ξέρετε ότι είμαι η μητέρα και η τροφός, το λίκνο, η κοιτίδα, η μήτρα της περασμένης δόξας και της μελλούμενης; Μάταια θαυμάζετε τα μνημεία που έστησαν κάποτε τα παιδιά μου.
Δεν  ξέρατε πως είναι σαρξ εκ της σαρκός μου, και πως όταν η Μορφή μου αφανισθεί, η δικά τους θα χάσει το νόημα της; Τι εκάνατε την Ελευσίνα; Τι εκάνατε τον Ιλισό και τον Κηφισό, τα δυο αγιάσματα μου; Εβάλατε μέσα τους υπονόμους σας, ρίξατε τα νερά των εικονοστασίων σας. Δεν βλέπω πια βωμούς θεών πάνω εις τα όρη μου και τους λόφους, πάρεξ τα γραφεία και τις μηχανές των εταιρειών σας. Εκείνοι ήταν σημάδι λατρείας. Σε σας δεν απόμεινε παρά η κατώτερη μορφή της σχέσης με τη Φύση: η εκμετάλλευση.
Έτσι καταστρέψατε την πρώτη, σεπτή κορυφή της Ακρόπολης μου,το Λυκαβηττό, τους έλικες που σχημάτιζε το περίγραμμα του
Που είναι ο Κολωνός, τα κράτιστα γας έπαυλα;
Που οι σπηλιές και τα θρόνια του Πανός…»
…Μα τι όφελος, η ύβρις μένει. Τίποτα πια δεν μπορεί να την απαλείψει, θα μείνει εις τον αιώνα. Τρισμέγιστη είναι η ενοχή μας. Και όχι μόνο απέναντι του εαυτού μας, μα έναντι της μνήμης των περασμένων, έναντι του μέλλοντος και έναντι όλων των λαών της οικουμένης.
Μα οι ανάγκες; Θα μου πείτε. Εκείνοι που βάζουν αυτό το ερώτημα ξέρουν πολύ καλά ότι δεν είναι η αδήριτη χρεία, αυτή καθαυτή, η αιτία της καταστροφής. Η αιτία έγκειται στον τρόπο που ανεχθήκαμε να θεραπευτεί αυτή η χρεία.

Δημήτρης Πικιώνης (1887- 1968).
Αρχιτέκτων, ζωγράφος, μέλος της Ακαδημίας Αθηνών.

Πηγή

Advertisements

,

Σχολιάστε

Δημήτρης Πικιώνης, ο Παγανιστής της Αρχιτεκτονικής

Φως στον «παγανιστή» της αρχιτεκτονικής

Αριστερά, διαμόρφωση του πλατώματος όπου καταλήγει ο λιθόστρωτος δρόμος στον λόφο του Φιλοπάππου. Επάνω, ο Δημήτρης Πικιώνης ανάμεσα σε εργάτες κατά τη διάρκεια ανακατασκευής των περιμετρικών τοίχων του ναού του Αγίου Δημητρίου του Λουμπαρδιάρη

Τη σύνδεση του έργου του Δημήτρη Πικιώνη με τη φύση
αναδεικνύει μια νέα έκδοση με απομαγνητοφωνημένες ομιλίες του

«Λοιπόν, εκείνος που πιο πολύ επάνω στο πνεύμα των τόπων μιλάει ίσως πιο λαμπρότερα απ΄ όλους ή μάλλον αυτοί οι δύο που μιλούν γι΄ αυτό είναι ο Παλαμάς και ο Σικελιανός. Και ό,τι είπαν για τα βουνά- οι χαρακτηρισμοί και οι παρατηρήσεις- είναι λαμπρά. Σχεδόν το ίδιο πράγμα που μου έλεγε μια φορά και ο Παρθένης για το φως. Ότι το φως το αττικό είναι σαν σταματημένο, “σταλωμένο”».

Εν έτει 1965 ο Δημήτρης Πικιώνης σε μια ομιλία του στη Σχολή Αρχιτεκτόνων του Πολυτεχνείου αναφέρεται στη «συναισθηματική τοπογραφία», ζητώντας μάλιστα ενίσχυση σε αυτό το θέμα «από τους ποιητάδες». Αλλά λίγοι εκείνη την εποχή ενδιαφέρονταν για την ουσία των λόγων του. Ο Πικιώνης θεωρούνταν ήδη ξεπερασμένος, όπως και οι προσεγγίσεις του στη φύση και στον τόπο. Η τυχαία ανακάλυψη όμως δύο ηχογραφημένων διαλέξεών του στη Σχολή Αρχιτεκτόνων, η απομαγνητοφώνηση και κυρίως η μελέτη τους από τον ομότιμο καθηγητή Αρχιτεκτονικής του Πολυτεχνείου κ. Δημήτρη Φιλιππίδη, που είδε το φως της δημοσιότητας χάρη στην έκδοση «Δημήτρης Πικιώνης. Ομιλίες 1965» από τις εκδόσεις Μέλισσα, ανατρέπει ως έναν βαθμό τα δεδομένα. Γιατί, όπως γράφει ο κ. Φιλιππίδης, η φύση είναι το κλειδί της κατανόησης του Πικιώνη.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

, , ,

Σχολιάστε